Ảnh: Duc Thanh

(Vietnamtimes)- Theo số liệu nghiên cứu của tôi, trung bình mỗi năm số lượng học sinh VN du học nước ngoài tăng 8% trong thời gian 2010-2017. Mỗi năm các gia đình VN chi tiêu gần $2 tỷ usd cho việc du học ở nước ngoài.

Ông Trần Thắng, Chủ tịch Viện văn hóa & giáo dục Việt Nam (Mỹ) cho biết như vậy khi trao đổi với Thời báo Kinh tế Việt Nam về tiềm năng đầu tư nước ngoài FDI cho lãnh vực giáo dục và nhà nước Việt Nam cần có chính sách hỗ trợ cho nguồn đầu tư FDI này.

Xin ông cho biết có bao nhiêu học sinh Việt Nam du học ở các nước nói tiếng Anh?

– Trong những năm qua, số học sinh Việt Nam đi du học đến những nước Tây phương (nói tiếng Anh) tăng lên khá rõ. Mỹ là đất nước thu hút học sinh VN nhiều nhất bởi vì tính chất giáo dục đa dạng, người thân ở bên Mỹ, sinh hoạt & giải trí phong phú, cơ hội việc làm lớn, cơ hội định cư. Ngoài ra, yếu tố chi phí thấp giúp cho nhiều gia đình quyết định gửi học sinh sang Mỹ.

Canada cạnh tranh với Mỹ về thu hút chất xám, họ có nhiều chương trình ưu đãi cho sinh viên quốc tế để tạo cơ hội xin việc làm & định cư tại Canada. Chính vì thế số học sinh VN trong năm 2016 tăng 55% so với 2015, 2017 tăng 89% so với 2016.

Các nước còn lại giữ tỷ lệ học sinh VN tương đối ổn định vì chính sách của các quốc gia không thay đối về định cư cho người nước ngoài cũng như cơ hội tạo việc làm.

Theo số liệu nghiên cứu của tôi, trung bình mỗi năm số lượng học sinh VN du học nước ngoài tăng 8% trong thời gian 2010-2017. Mỗi năm các gia đình VN chi tiêu gần $2 tỳ usd cho việc du học ở nước ngoài. Ứớc tính số học sinh VN hiện tại ở nước ngoài trong năm 2017 là 80,000 người bao gồm 60,000 người đến các nước nói tiếng Anh.

Theo thống kê của Viện giao dục Quốc tế (IIE) tại New York

Mỹ:       21,400 (2016),  22,400 (2017)
Úc:       18,200 (2016),  19,700 (2017)
Canada:  7,500 (2016),  14,200 (2017)
Anh:       4,500 (2016),    5,000 (2017)

Ông nghĩ thế nào về nguồn đầu tư FDI cho lãnh vực giáo dục ?

Ðầu tư FDI vào lãnh vực giáo dục VN là khó khăn vì mức học phí như thế nào để tuyển sinh tốt. Nếu học phí cao thì học sinh chọn lựa du học ở nước ngoài. Nếu mức học phí thấp thì nhà đầu tư sẽ lỗ. Chính vì thế muốn kêu gọi đầu tư FDI vào VN, nhà nước VN cần phải có chính sách đặc biệt cho đầu tư giáo dục như miễn thuế dài hạn và cho sử dụng đất miễn phí. Có như thế thì giá học phí thấp xuống và gia đình VN có khả năng trang trãi chi phí cho học sinh.

Mỗi năm có 1.7 triệu học sinh VN tốt nghiệp PTTH, trong đó có khoảng 400 nghìn học sinh vào trường đại học. Số lượng học sinh du học nước ngoài mỗi năm không quá 15,000 người. Vì thế số lượng lớn học sinh không vào đại học còn rất nhiều.

Chỉ số đầu tư FDI của các công ty nước ngoài tăng mạnh, trong năm 2017 đạt $36 tỷ usd tăng 44% so với năm 2016, có nghĩa nhu cầu tuyển dụng sinh viên chất lượng cao và nói tiếng Anh cũng tăng.

Ðầu tư FDI cho lãnh vực giáo dục tại VN chắc chắn tạo ra lợi nhuận trong việc đầu tư dài hạn.

Ông nghĩ thế nào về đầu tư FDI lãnh vực giáo dục giữa nhà đầu tư trong nước và nước ngoài?

-Khoảng 80% nhà đầu tư nước ngoài mở trường đại học & trường học lớp 1-12.

Số lượng trường đại học quốc tế mở chi nhánh tại VN hoặc liên kết với đại học VN là 5 trường từ các quốc gia như Úc, Anh và Mỹ. Các trường PTTH quốc tế tại VN có nhu cầu cao, số lượng là 6 trường ở Hanoi và 7 trường ở TP.HCM từ các quốc gia như Mỹ, Úc, Anh, Canada, Singapore.

Các trường quốc tế có sẵn hệ thống giáo dục và họ đưa vào VN vận hành và tuyển sinh. Trong giai đoạn hiện nay thì nhà đầu tư nước ngoài chiếm ưu thế so với nhà đầu tư VN trong việc xây dựng thương hiệu trường quốc tế.

Hiện tại số trường quốc tế do người VN đầu tư đang hình thành như VinSchool (Hanoi, TP.HCM) và American International School (TP.HCM). Nhà đầu tư trong nước có lợi thế nắm bắt tâm lý người VN tốt hơn và họ có chương trình phù hợp để thu hút học sinh. Các nhà đầu tư VN chọn phương án xây dựng trường quốc tế mới hoàn toàn mà không đầu tư trực tiếp vào hệ thống trường quốc tế có sẵn.

Ông cho biết có những giới hạn nào về tuyển sinh, giấy phép, giáo viên là vấn đề thử thách đối với các nhà đầu tư nước lãnh vực giao dục tại Việt Nam?

-Vận hành hệ thống trường quốc tế rất tốt kém vì mọi chi phí đều cao. Cơ sở vật chất, trang thiết bị phải đạt tiêu chuẩn chất lượng cao. Lương của nhân viên theo chuẩn quốc tế.

Trong khi đó việc tuyển sinh gặp nhiều khó khăn vì học sinh VN có xu hướng du học nhiều hơn là học ở trong nước. Nhiều gia đình đủ điều kiện tài chính thì học sinh VN chưa đủ trình độ tiếng Anh để hòa nhập với chương trình tiếng Anh. Chỉ có số lượng nhỏ học sinh VN vừa có tiếng Anh tốt vừa có tài chính mạnh mới tham gia vào các trường quốc tế. Ngoài ra, các trường quốc tế nhắm đến học sinh của gia đình nước ngoài làm việc tại VN.

Thử thách lớn nhứt của trường quốc tế là làm sao có được giao viên tốt mà họ làm việc ôn định ở VN lâu dài để tạo ra thương hiệu danh giá cho trường. Thông thường các giáo viên của trường quốc tế làm việc trong thời gian ngắn 3-5 năm rồi họ trở về đất nước của họ.

Ông nghĩ thế nào về Nghị định giao dục 73 ảnh hưởng thế nào đến nhà đầu tư nước ngoài lãnh vực giáo dục ?

-Nghị định về giáo dục luôn thay đổi để kêu gọi đầu tư cho phù hợp với hoàn cảnh hiện tại. Nghị định 73 nhìn chung vẫn còn bị lỗi thời và nhiều điểm không thiết thực cho giáo dục quốc tế.

Vấn đề chính giáo dục quốc tế tại VN là tạo cơ hội cho học sinh VN tiếp xúc với nền giáo dục tân tiến phương Tây để có được nguồn tri thức mới. Một khi giới trẻ VN có được nguồn tri thức thì sẽ đóng góp tốt cho việc xây dựng xã hội và tạo ra tài sản vật chất.

Chính vì thế để cho giáo dục quốc tế phát triển ở VN là Chính phủ VN bỏ thuế dài hạn & cho thuê đất miễn phí cho các nhà đầu tư trong lãnh vực giáo dục. Chính phủ VN chấp thuận chương trình của trường quốc tế dạy tại VN và không can thiệp vào chương trình giảng dạy của các trường.

Theo Vneconomictimes